Với những ai quan tâm đến nghệ thuật xiếc nước nhà thì anh em họ Giang không phải là những cái tên xa lạ khi tiết mục “Sức mạnh đôi tay” của họ đã trở thành “thương hiệu” cho xiếc Việt Nam trên trường quốc tế nhiều năm qua. Với thành tích chấn động tại Tây Ban Nha, hai “hoàng tử xiếc” Việt Nam đã khép lại năm 2016 với nhiều thành công.

10 năm “Sức mạnh đôi tay” và sức mạnh tình thân

Gia nhập Đoàn Nghệ thuật Xiếc TPHCM từ năm 1999, hai anh em Giang Quốc Cơ (SN 1984) và Giang Quốc Nghiệp (SN 1989) đã trải qua những năm tháng tuổi thơ đầy “bầm dập” trên sàn tập. Nhưng niềm đam mê, cái máu “phiêu lưu mạo hiểm” từ một gia đình có truyền thống “võ đạo” - ông nội và cha là võ sư môn phái Thiếu Lâm - đã giúp hai anh em vượt qua mọi đau đớn thể xác mà nhào lộn, tung hứng, bay nhảy theo sự mê hoặc của nghệ thuật xiếc. Năm 2006, được sự truyền nghề của nghệ sĩ Quý Toại, Quốc Cơ - Quốc Nghiệp chính thức tập “Sức mạnh đôi tay” - tiết mục đã đưa hai nghệ sĩ trẻ đến đỉnh cao vinh quang.

Luyện tập ròng rã 3 năm trong điều kiện thiếu thốn đủ thứ, đến năm 2009 thì “Sức mạnh đôi tay” của hai “hoàng tử xiếc” Cơ - Nghiệp chính thức “bước ra ánh sáng” với giải thưởng quốc tế đầu tiên là chiếc Huy chương Vàng cuộc thi Tài năng Trẻ 3 nước Đông Dương. Từ đây, hai anh em Cơ - Nghiệp tiến từng bước vững chắc trên con đường nghệ thuật. Và sau 10 năm, “Sức mạnh đôi tay” đã không ngừng được hoàn thiện, trở thành một tiết mục biểu diễn đỉnh cao của kỹ thuật, nghệ thuật và cảm xúc. Các động tác không chỉ càng nhuần nhuyễn, độ khó ngày càng cao mà còn biến tấu đầy hấp dẫn theo âm nhạc và những chủ đề đa dạng. Cả hai linh hoạt điều khiển tiết tấu, nhịp điệu từng động tác theo hướng ngày càng tăng cao trào và kịch tính, dẫn dắt cảm xúc người xem theo từng cung bậc và kịch trần là những tràng pháo tay bùng nổ khán phòng, những tiếng reo vang thán phục “xiếc Việt Nam” khi màn trình diễn kết thúc.

Để có được những phút thăng hoa đó là 10 năm nỗ lực với cái giá không hề nhỏ của biết bao nhiêu giọt mồ hôi, nước mắt và cả máu đã rơi trên sàn tập lẫn sàn diễn. Cả Quốc Cơ và Quốc Nghiệp đều bị thoái hóa đốt sống cổ và lưng, cũng không ít những cú trượt ngã làm cả hai phải chùng lòng, trăn trở “vì cớ gì phải mạo hiểm đến thế?”. Năm 2009, trong chuyến lưu diễn tại Đài Loan, Quốc Cơ bước hụt chân và Quốc Nghiệp té cắm thẳng đầu xuống đất bất tỉnh, phải đưa thẳng vào bệnh viện cấp cứu. Một lần lưu diễn tại châu Âu, lịch diễn dày đặc 3 suất/ngày khiến thể lực hai anh em vượt ngưỡng chịu đựng. Suất diễn cuối, Quốc Cơ gần như không thở được, tê liệt cảm giác ở cổ, gồng mình diễn xong tiết mục thì nằm vật ra bất tỉnh. Lắm lúc, chấn thương chưa kịp lành nhưng hợp đồng đã lỡ ký, hai anh em đành phải chích thuốc giảm đau, cắn răng bước lên sân khấu mà “chồng đầu”…

Cơ - Nghiệp thẳng thắn chia sẻ, đã không dưới 10 lần có ý định từ bỏ vì cảm giác sợ hãi một ngày nào đó phải ngồi xe lăn. Nhưng dù có hoang mang, có sợ hãi thì ánh đèn sân khấu cùng những ánh nhìn thán phục, những tràng pháo tay “vỡ rạp”, tiếng reo hò của khán giả và cả cảm giác “sinh ra để chinh phục” cũng là mê lực lớn lao giữ hai nghệ sĩ tiếp tục thăng hoa trên sàn diễn và không ngừng “nâng cấp” tiết mục. Từ lâu, xiếc đã không còn là “nghề” mà trở thành cái “nghiệp” hai anh em lựa chọn gắn bó.

Quyết định sự thành công của “Sức mạnh đôi tay” ngoài kỹ thuật biểu diễn tuyệt vời của người nghệ sĩ chính là sức mạnh của tình anh em ruột thịt. Từ nhỏ đến lớn, hai anh em làm gì cũng có nhau. Quốc Cơ yêu thương và chăm sóc em trai tận tình; Quốc Nghiệp lại “thần tượng” anh trai mình. Từ khi tập “Sức mạnh đôi tay”, trở thành đối tác biểu diễn thì Cơ và Nghiệp tuy hai mà đã là một. Cũng có những lần cãi vã và cả những trận đánh nhau, nhưng đánh vào anh/em mình có khác gì tự làm mình đau. Quốc Cơ luôn chịu áp lực nhất mỗi khi biểu diễn vì đang “đội em mình trên đầu”, phải tuyệt đối cẩn trọng và vững vàng, không được xảy ra sơ sảy làm nguy hiểm đến em. Ở phía trên, Quốc Nghiệp dễ có nguy cơ chấn thương hơn, phải phối hợp thật chính xác với anh và tuyệt đối tin tưởng vào bệ đỡ vững chắc bên dưới đầu mình. Nếu không phải là hai anh em, Quốc Cơ - Quốc Nghiệp đã không thể tuyệt đối tin tưởng mà phó thác sinh mạng cho nhau như thế và “Sức mạnh đôi tay” đã không thể được thăng hoa như thế!

Đưa xiếc Việt ra thế giới

Sau giải thưởng quốc tế đầu tiên vào năm 2009, Quốc Cơ - Quốc Nghiệp bắt đầu được sự chú ý của làng xiếc trong và ngoài nước. “Sức mạnh đôi tay” trở thành tiết mục chủ lực của Đoàn Nghệ thuật Xiếc TPHCM trong các chuyến lưu diễn khắp châu Âu, châu Á. Cùng tiết mục này, hai anh em đã biểu diễn khắp nơi và đạt nhiều kết quả ấn tượng: giải Vàng duy nhất của Liên hoan Xiếc quốc tế tại Việt Nam (2010); giải Grand Prix - cao hơn cả Huy chương Vàng, giải Khán giả yêu thích, giải Phong cách độc đáo và giải Sáng tạo tại Liên hoan Xiếc quốc tế ở Cuba; giải Sư tử Bạc Liên hoan Xiếc Ngô Kiều - Trung Quốc; giải Bạc và 2 giải phụ Liên hoan Xiếc quốc tế Latina - Italia (2011); Giải Gấu bạc Liên hoan Xiếc quốc tế Izhev - Nga (2012)…

Với các giải thưởng quốc tế này, Cơ - Nghiệp đang nắm giữ kỷ lục Việt Nam là “hai anh em ruột đạt nhiều giải thưởng xiếc quốc tế nhất”. Đồng thời, cũng tạo cầu nối cho hai nghệ sĩ đến với những sàn diễn xiếc danh giá nhất thế giới: Liên hoan “Xiếc Mùa đông” lớn nhất nước Đức, Liên hoan Xiếc quốc tế Monaco, lưu diễn khắp nước Mỹ với đoàn xiếc đa chủng tộc Univer Soul… Những hợp đồng lưu diễn khắp nơi trên thế giới cứ đến liên tục, mỗi chuyến đi kéo dài hàng tháng, đôi khi cả năm trời và hiện đã ký đến hết năm… 2019.

Live show xiếc “Anh em - Nơi tinh hoa hội tụ” của anh em Cơ - Nghiệp kể câu chuyện đầy xúc động về những người lính bằng nghệ thuật xiếc.

Đưa “Sức mạnh đôi tay” qua hơn 30 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, Quốc Cơ - Quốc Nghiệp đã làm thay đổi rất nhiều cách nhìn của khán giả và cả nghệ sĩ xiếc chuyên nghiệp quốc tế về “xiếc Việt Nam”. Những màn biểu diễn của hai anh em luôn là sự tăng dần đều những âm lượng xuýt xoa và hò reo. Từ những cái tặc lưỡi, gật gù trước những động tác dũng mãnh mà uyển chuyển khi Quốc Cơ tung Quốc Nghiệp lên không rồi trụ tạo hình bằng những cánh tay nắm chặt vững chãi; đến cảm giác nghẹt thở khi hai anh em chồng đầu đi lên xuống những bậc thang và vỡ òa cảm xúc với màn đi giật lùi trong tư thế “đùa với tử thần”.

Tiết mục “Sức mạnh đôi tay” của hai anh em Cơ - Nghiệp cũng thường xuyên được lựa chọn biểu diễn trong các chương trình tiếp khách quốc tế; giao lưu, quảng bá văn hóa Việt Nam tại các nước. Với những thành tích nổi bật đó, năm 2011, Quốc Cơ và Quốc Nghiệp được vinh danh là Công dân trẻ tiêu biểu TPHCM. Hai anh em Cơ - Nghiệp cũng là những nghệ sĩ trẻ nhất được phong tặng danh hiệu “Nghệ sĩ Ưu tú” khi mới 28 và 26 tuổi.

Từ những nền tảng đó, hai “hoàng tử xiếc” đã tự tin tổ chức “live show xiếc” đầu tiên tại Việt Nam với kinh phí đầu tư hơn 2 tỷ đồng vào tối 3/11/2016, tại Nhà hát TPHCM. Vẫn với tiết mục “Sức mạnh đôi tay” làm chủ lực, kết hợp với âm nhạc, các kỹ năng xiếc cơ bản và nghệ thuật múa, anh em Cơ - Nghiệp đã kể câu chuyện xúc động về sự can trường của những người lính trong chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Xe cứu thương đã được chuẩn bị sẵn sàng cho điều “ngộ nhỡ” khi lần đầu tiên Cơ - Nghiệp trình diễn màn “chồng đầu đi trên mai hoa thung”. Khoảnh khắc Quốc Cơ đưa Quốc Nghiệp trong tư thế chồng đầu nhảy qua khoảng không hơn 1m để kết thúc chương trình đã khiến cả khán phòng “lặng ngắt” và rồi bùng nổ cảm xúc với cảm giác tim đập liên hồi như “được sống lại”.

Live show khẳng định “đẳng cấp” hai nghệ sĩ xiếc hàng đầu và cũng thể hiện những trăn trở của hai anh em sau nhiều năm bôn ba khắp các sàn diễn nước ngoài: mong muốn khán giả Việt được xem xiếc Việt nhiều hơn!