Thứ Năm, ngày 27 tháng 6 năm 2019

Băn khoăn về nhiệm vụ, quyền hạn của Kiểm toán nhà nước và Thanh tra nhà nước

Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng

(Thanhuytphcm.vn) - Sáng 24/5, theo chương trình làm việc, đại biểu Quốc hội thảo luận ở hội trường về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự án Luật Quản lý thuế (sửa đổi). Một trong những vấn đề đại biểu quan tâm thảo luận, đó là nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của Kiểm toán nhà nước và Thanh tra nhà nước trong quản lý thuế, quy định tại Điều 21, 22 dự thảo Luật.

Theo quy định của dự thảo Luật, trường hợp cơ quan Kiểm toán nhà nước, không trực tiếp kiểm toán đối với người nộp thuế mà thực hiện kiểm toán tại cơ quan quản lý thuế, có nội dung liên quan đến nghĩa vụ nộp thuế của người nộp thuế thì cơ quan Kiểm toán nhà nước phải gửi bản trích sao có kiến nghị liên quan đến nghĩa vụ thuế cho người nộp thuế để biết và thực hiện. Trong quá trình thực hiện kiến nghị của cơ quan Kiểm toán nhà nước, nếu có phát sinh trường hợp người nộp thuế không đồng ý với nghĩa vụ thuế phải nộp theo kiến nghị của cơ quan Kiểm toán nhà nước thì người nộp thuế có văn bản đề nghị cơ quan quản lý thuế xem xét lại nghĩa vụ thuế phải nộp. Căn cứ đề nghị của người nộp thuế, cơ quan quản lý thuế thực hiện việc xác định chính xác nghĩa vụ thuế người nộp thuế phải nộp và chịu trách nhiệm theo quy định của pháp luật.

Phân tích quy định này làm vô hiệu kiến nghị, kết luận của Kiểm toán nhà nước, trái với Điều 118 Hiến pháp, Điều 7 Luật Kiểm toán nhà nước năm 2015 về giá trị pháp lý của báo cáo kiểm toán, đại biểu Nguyễn Hữu Cầu (Nghệ An) chỉ ra rằng Luật đã quy định báo cáo kiểm toán của Kiểm toán nhà nước sau khi phát hành và công khai có giá trị bắt buộc phải thực hiện đối với đơn vị được kiểm toán, nếu bất đồng với báo cáo kiểm toán, đơn vị được kiểm toán thực hiện quyền khiếu nại theo quy định của pháp luật. Như vậy, cơ quan Kiểm toán phải chịu trách nhiệm đến cùng với kiến nghị và kết luận của mình chứ không phải cơ quan quản lý thuế chịu trách nhiệm như trong dự thảo.

Đại biểu Nguyễn Hữu Cầu đề nghị ban soạn thảo nghiên cứu lại điểm b khoản 2 Điều 21 theo hướng trong trường hợp cơ quan kiểm toán nhà nước thực hiện việc kiểm toán tại cơ quan thuế có nội dung kiến nghị liên quan đến nghĩa vụ của người nộp thuế, căn cứ vào kiến nghị của Kiểm toán nhà nước, cơ quan thuế có trách nhiệm ban hành quyết định xử lý thuế. Nếu không đồng ý với kiến nghị, kết luận của cơ quan Kiểm toán nhà nước, cơ quan thuế, người nộp thuế có quyền khiếu nại, khởi kiện báo cáo kiểm toán theo quy định của pháp luật, vì vấn đề này đã được đưa vào Luật sửa đổi, bổ sung của Luật Kiểm toán nhà nước năm 2015. 

Đại biểu Nguyễn Hữu Cầu Đại biểu Nguyễn Hữu Cầu

Nhìn nhận so với pháp luật hiện hành, việc dự thảo Luật bổ sung quy định tại điểm b, khoản 2, Điều 21 và 22 để xử lý vướng mắc trong thực tiễn đối với các trường hợp Kiểm toán nhà nước, Thanh tra nhà nước không thực hiện kiểm toán, thanh tra đối với người nộp thuế mà thực hiện tại cơ quan quản lý thuế, có nội dung liên quan đến nghĩa vụ nộp thuế của người nộp thuế, đại biểu Nguyễn Trường Giang (Đắk Nông) cho rằng đây là điều cần thiết. Tuy nhiên, việc xử lý này “có vấn đề” bởi các quy định trên liên quan sâu đến lĩnh vực thanh tra, kiểm toán, thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Kiểm toán nhà nước và Luật Thanh tra mà không thuộc phạm vi của Luật này. Mặt khác, hoạt động thanh tra, kiểm toán không chỉ thực hiện trong lĩnh vực thuế, do vậy, việc xử lý vướng mắc như dự thảo Luật là chưa toàn diện, chỉ xử lý được trong lĩnh vực thuế mà chưa xử lý được trong các lĩnh vực khác mà cơ quan Thanh tra, Kiểm toán ra kết luận.

Giải trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng cho biết, Luật Kiểm toán nhà nước quy định báo cáo kiểm toán bắt buộc phải thực hiện, nhưng báo cáo này không phải là quyết định hành chính. Tổng Kiểm toán Nhà nước là người xử lý khiếu nại cuối cùng. Thực tiễn, khi cơ quan thuế chấp hành kết luận của Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Chính phủ (thực hiện tại cơ quan thuế), đã xảy ra nhiều trường hợp không đồng ý, họ khiếu kiện, khiếu nại. Có nhiều trường hợp khiếu kiện ra tòa về quyết định của cơ quan thuế chứ không phải quyết định của Kiểm toán Nhà nước hay Thanh tra Chính phủ. Ông cho rằng, họ kiện là đúng luật, đúng quyền (theo Điều 30 Luật Tố tụng hành chính), và phải đảm bảo quyền của người nộp thuế. Do vậy, phải nghiên cứu việc này, hoặc là phải sửa Điều 30 Luật Tố tụng hành chính, hoặc sửa luật này, hoặc sửa Luật Kiểm toán nhà nước thì mới xử lý được. Trường hợp này thời gian vừa qua rất phức tạp.

Vân Thanh


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo